Giấc ngủ đóng vai trò rất quan trọng đối với thân thể bởi giấc ngủ giúp cơ thể được ngơi nghỉ và hồi phục năng lượng. Một giấc ngủ có chất lượng là phải đáp ứng các yêu cầu cơ bản như: đủ giờ, đủ sâu và quan yếu là cảm thấy khoẻ khoắn, tỉnh ngủ lúc thức dậy... Một số điều tra cho thấy thời gian ngủ trung bình của con người giảm dần theo tuổi tác. Mất ngủ có nhiều dạng bao gồm: Khó ngủ, ngủ không ngon giấc, thức dậy nhiều lần khi mà ngủ.
- Một số dấu hiệu của bệnh mất ngủ
Mất ngủ thường có các dấu hiệu sau: Khó duy trì giấc ngủ, không thấy tỉnh ngủ hoặc thấy mệt sau khi thức dậy, khó ngủ, thức dậy sớm, tỉnh giấc nhiều lần lúc ngủ và khó ngủ lại,...
- Một số nguyên do của bệnh mất ngủ
Bệnh mất ngủ do nhiều nguyên nhân gây ra. Trong đó, nếu chỉ bị mất ngủ thoáng qua thì có thể là do một số nguyên nhân sau: Bị rối loạn giờ thức và ngủ trong ngày vì thay đổi lịch làm việc hoặc do chênh lệch múi giờ. Ẳn quá no trước giờ đi ngủ, gây nặng bụng, khó tiêu, ợ khá,... Căng thẳng, stress. Sử dụng các chất gây nghiện và kích thích như: Cà phê, trà, thuốc lá, rượu,... Những nhân tố về môi trường ngủ xung quanh như: có quá nhiều ánh sáng, tiếng ồn, nhiệt độ, độ ẩm,...
- Một số tác hại của bệnh mất ngủ
Dù là bị mất ngủ thoáng qua hay là mất ngủ mạn tính đều gây ra các tác hại như: cơ thể mệt nhọc, dễ cáu gắt, giảm khả năng tập hợp chú ý, trầm cảm. Tinh thần không tươi tắn, tỉnh táo, thường xuyên thấy buồn ngủ, kém linh hoạt. Tác động đến khả năng làm việc và học tập, tinh thần không tỉnh táo dễ gây ra tai nạn khi lái xe, vận hành máy móc,...
- Để khắc phục chứng mất ngủ
Bệnh mất ngủ nếu diễn ra thường xuyên phản ánh tình huống sức khỏe nghiêm trọng. Mất ngủ nhiều trong ngày khiến thân thể mỏi mệt, lừ đừ, không đủ năng lượng để hoạt động ban ngày. Mất ngủ có khả năng gia tăng những chứng huyết áp cao, mất ngủ có can hệ với tăng nhịp tim khi ngơi nghỉ, vận tốc chuyển hóa cao hơn, nhiệt độ cơ thể cao hơn, kích hoạt của trục hạ đồi tuyến yên, thượng thận và tăng hoạt động điện não beta và tỷ lệ trao đổi chất của não so với người bình thường.
Điều trị bệnh mất ngủ chính yếu là điều trị các triệu chứng. Nếu xác định được nguyên do gây mất ngủ thì kết hợp thêm điều trị nguyên do. Để chẩn đoán xác định và chỉ định điều trị, người bệnh cần có sự tư vấn và ý kiến của thầy thuốc.
Tránh ngủ trưa quá nhiều: Ngủ trưa trong ngày có thể làm cho khó khăn hơn để ngủ vào ban đêm. Bạn có thể ngủ một giấc ngủ ngắn, tối đa tới 30 phút và dậy trước 15h.
Lịch ngủ cố định: hỗ trợ đồng hồ sinh học bằng phương pháp đi ngủ và thức dậy vào đúng giờ mỗi ngày, kể cả cuối tuần, ngay cả khi đang mỏi mệt. Điều này sẽ giúp bạn có thể quay lại chu kỳ giấc ngủ thường xuyên.
Tránh kích thích, căng thẳng trước lúc ngủ: bao gồm các bài tập mạnh; đàm luận hay bàn cãi lớn; xem ti vi, máy tính hoặc sử dụng video game. Thay vào ấy, quy tụ vào các hoạt động nhẹ nhõm yên tĩnh như: đọc sách, đàn hoặc nghe nhạc nhẹ.
Không gian ngủ lý tưởng: Đảm bảo phòng ngủ phải yên tĩnh, phòng tối và mát: tiếng ồn, ánh sáng, nhiệt… có thể cản trở giấc ngủ. Hãy thử sử dụng một máy âm thanh hoặc nút tai để giấu tiếng ồn bên ngoài, mở cửa sổ hoặc quạt để giữ cho căn phòng mát mẻ. Sử dụng rèm cửa hoặc mặt nạ ngủ để ngăn chặn ánh sáng.
Giảm thiểu cà phê, rượu, bia và nicotine: ngừng uống đồ uống có chứa cafein ít nhất 8 giờ trước lúc đi ngủ và tránh uống rượu vào buổi tối. Khi mà uống rượu có thể làm cho bạn cảm thấy buồn ngủ nhưng nó làm ảnh hưởng tới chất lượng giấc ngủ của bạn. Bỏ hút thuốc lá hoặc tránh hút thuốc vào ban đêm, nicotine là một chất kích thích.
Xác định thói quen gây mất ngủ: Nhiều khi thói quen hàng ngày ảnh hưởng nhiều đến giấc ngủ. Có thể chúng ta chưa bao giờ để ý tới việc xem ti vi khuya hoặc lướt Internet và tình huống khó ngủ. Tạo một cuốn nhật ký giấc ngủ là một phương pháp bổ ích để xác định những thói quen và hành vi góp phần vào triệu chứng mất ngủ của bạn. Ghi lại chi tiết hàng ngày về các thói quen vào ban ngày, thói quen ngủ và các triệu chứng mất ngủ.
>>> Tham khảo: